Alan adı (domain), bir web sitesinin internetteki adresidir; hosting ise o sitenin dosyalarının saklandığı ve ziyaretçilere sunulduğu sunucu hizmetidir. Bir benzetmeyle anlatmak gerekirse alan adı evinizin açık adresi, hosting ise evin kendisidir. Bir web sitesi yayımlamak için ikisine de ihtiyacınız vardır: adres olmadan kimse sizi bulamaz, barındırma olmadan da adresin götüreceği bir yer olmaz. Bu ikisi ayrı hizmetlerdir; aynı firmadan da farklı firmalardan da alınabilir.
Alan Adı Nedir?
İnternetteki her sunucunun rakamlardan oluşan bir IP adresi vardır. Bu rakamları akılda tutmak zor olduğu için alan adları kullanılır. Bir alan adı iki bölümden oluşur: sizin seçtiğiniz ad ve sonundaki uzantı. Örneğin ornek.com adresinde ornek seçilen ad, com ise uzantıdır.
Alan adları satın alınmaz, belirli bir süre için kiralanır. Kayıt genellikle yıllık yapılır ve süre dolmadan yenilenmesi gerekir. Yenilenmeyen alan adı bir süre sonra serbest kalır ve başkası tarafından kaydedilebilir. Bu yüzden otomatik yenilemeyi açmak ve kayıtlı e-posta adresinizi güncel tutmak önemlidir.
Alan Adı Uzantıları
- Genel uzantılar: .com, .net, .org en bilinenleridir. Son yıllarda .blog, .shop, .app gibi çok sayıda yeni uzantı da kullanıma açılmıştır.
- Ülke uzantıları: Her ülkenin iki harfli bir uzantısı vardır; Türkiye için bu .tr’dir. .com.tr, .org.tr ve .net.tr gibi alt uzantıların yanında doğrudan .tr ile biten adlar da kaydedilebilir.
Uzantıların kayıt koşulları birbirinden farklıdır; bazıları herkese açıkken bazıları belge veya belirli bir nitelik gerektirebilir. Güncel kuralları kayıt firmanızdan veya ilgili resmî kurumdan öğrenin.
Alan Adı ile Hosting Nasıl Birbirine Bağlanır?
Aradaki bağlantıyı DNS (alan adı sistemi) kurar. Bir ziyaretçi adresinizi tarayıcıya yazdığında DNS, bu adın hangi sunucuya karşılık geldiğini bulur ve tarayıcıyı oraya yönlendirir. Sistemin ayrıntılarını DNS nedir, nasıl değiştirilir yazısında anlattık.
Alan adını ve hostingi farklı firmalardan aldıysanız, alan adı panelinizde hosting firmasının size verdiği ad sunucusu (nameserver) bilgilerini girmeniz gerekir. Değişikliğin internetin tamamına yayılması bir süre alabilir; bu sırada site bazı kullanıcılara açılırken bazılarına açılmayabilir.
Hosting Türleri
Paylaşımlı hosting
Bir sunucunun kaynakları çok sayıda site arasında paylaşılır. En ekonomik seçenektir ve yeni başlayan siteler için yeterlidir. Aynı sunucudaki başka sitelerin yoğunluğu performansınızı etkileyebilir.
VPS (sanal sunucu)
Fiziksel bir sunucu sanal bölümlere ayrılır ve her bölümün kendine ayrılmış kaynağı olur. Daha fazla kontrol ve performans sunar, ancak sunucu yönetimi bilgisi gerektirebilir.
Bulut hosting
Site tek bir makine yerine birbirine bağlı sunuculardan oluşan bir altyapıda çalışır. Trafik arttığında kaynak artırmak kolaydır. Genel mantığı bulut bilişim nedir yazısında bulabilirsiniz.
Adanmış sunucu
Bir fiziksel sunucunun tamamı size ayrılır. Yüksek trafikli ve özel ihtiyaçları olan projeler içindir.
Yönetilen WordPress hosting
Güncelleme, yedekleme ve güvenlik gibi işleri firma üstlenir. Teknik ayrıntılarla uğraşmak istemeyen WordPress kullanıcılarına uygundur.
Hosting Seçerken Nelere Bakılmalı?
- Disk türü ve alanı: SSD veya NVMe diskler, klasik disklere göre daha hızlı yanıt verir.
- Sunucu konumu: Ziyaretçilerinize yakın bir veri merkezi sayfaların daha çabuk açılmasına yardımcı olur.
- SSL sertifikası: Adres çubuğundaki kilit simgesini ve https bağlantısını sağlar. Birçok firma ücretsiz sunar.
- Yedekleme: Otomatik ve düzenli yedek alınıp alınmadığını, geri yüklemenin nasıl yapıldığını öğrenin.
- Erişilebilirlik taahhüdü: Firmanın kesintisiz çalışma (uptime) konusunda verdiği taahhüde bakın.
- Destek: Sorun yaşadığınızda hangi kanallardan ve hangi saatlerde ulaşabildiğiniz önemlidir.
- Yenileme koşulları: İlk dönem indirimli fiyatla başlayan paketlerin yenileme ücreti farklı olabilir.
- Sınırsız ifadeleri: Sınırsız trafik veya alan vaatleri çoğunlukla adil kullanım koşullarına bağlıdır; sözleşmeyi okuyun.
İyi Bir Alan Adı Nasıl Seçilir?
- Kısa, kolay söylenen ve telefonda harf harf kodlamadan aktarılabilen bir ad seçin.
- Tire, rakam ve Türkçe karakterlerden mümkünse kaçının.
- Tescilli bir markayı çağrıştıran adlardan uzak durun; hukuki sorun doğurabilir.
- Sosyal medyada aynı kullanıcı adının uygun olup olmadığına bakın.
- Alan adını kendi adınıza ve kendi hesabınızla kaydedin. Site yaptırdığınız kişi ya da ajansın hesabında kayıtlı bir alan adı ileride sorun çıkarabilir.
Kayıt firması hesabınız, sitenizin en değerli varlığına erişim sağlar. Bu hesabı güçlü bir parola ve iki adımlı doğrulamayla koruyun; alan adı transfer kilidini açık tutun.
Kendi Sitenizi Kurarken Sıralama
- Alan adını seçip kaydedin.
- İhtiyacınıza uygun hosting paketini alın.
- Ad sunucularını ayarlayarak alan adını hostinge yönlendirin.
- SSL sertifikasını etkinleştirin.
- Site yazılımını kurup içeriğinizi ekleyin.
Bu adımların blog özelindeki uygulamasını blog nasıl açılır başlangıç rehberinde bulabilirsiniz. Sitenize gelen ziyaretçilerin tarayıcısında saklanan küçük veri dosyalarını ise çerez (cookie) nedir yazısında ele aldık.
Sık Sorulan Sorular
Alan adı ve hosting aynı firmadan alınmak zorunda mı?
Hayır. Aynı firmadan almak kurulumu kolaylaştırır, ancak farklı firmalardan alıp ad sunucusu ayarıyla birbirine bağlayabilirsiniz.
Hosting olmadan alan adı alınabilir mi?
Evet. Bir adı ileride kullanmak üzere yalnızca kaydedebilirsiniz. Site yayımlamak istediğinizde hosting eklemeniz gerekir.
Alan adı süresi dolarsa ne olur?
Site ve o adrese bağlı e-postalar çalışmaz hâle gelir. Genellikle bir süre boyunca yenileme imkânı tanınır; bu süre de geçerse alan adı başkalarının kaydına açılır.
Ücretsiz hosting kullanılabilir mi?
Deneme ve öğrenme amacıyla kullanılabilir. Kaynak sınırları, reklam zorunluluğu ve destek eksikliği nedeniyle kalıcı projeler için önerilmez.
Kısaca
Alan adı sitenizin adresi, hosting ise sitenizin durduğu yerdir; ikisini DNS birbirine bağlar. Yeni bir site için paylaşımlı bir paket ve kısa, akılda kalıcı bir alan adı yeterli bir başlangıçtır. Alan adını kendi hesabınıza kaydetmeyi, otomatik yenilemeyi açmayı ve yedekleme ile SSL desteğini kontrol etmeyi unutmayın.
